हिमाल प्रेस 
काठमाडौँ- अमेरिकी सेनाले दक्षिणी इरानमा चारवटा आक्रमणकारी ड्रोन खसालेका छन्। अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमले एक अमेरिकी अधिकारीलाई उद्धृत गर्दै उक्त जानकारी दिएका हुन्। ती अधिकारीका अनुसार वासिङ्टन र तेहरानबीचको दिनानुदिन बढ्दो तनावपूर्ण युद्धविराम अझै कायमै छ।
ती अधिकारीले इरानविरुद्धका सैन्य कारबाहीको जिम्मेवारी सम्हाल्ने अमेरिकी सेन्ट्रल कमान्डका सेनाले चारवटा इरानी एकतर्फी आक्रमणकारी ड्रोन खसालेको बताएका छन्। साथै उनीहरूले दक्षिणी इरानको बन्दर अब्बास सहरमा रहेको एक ग्राउन्ड कन्ट्रोल स्टेसनमा पनि आक्रमण गरेका छन्। त्यसबाट पाँचौँ ड्रोन प्रक्षेपण हुन लागेको अमेरिकी दाबी छ।
‘यी कारबाहीहरू मापनसहित, पूर्ण रूपमा रक्षात्मक र युद्धविराम कायम राख्ने उद्देश्यले गरिएको हो,’ ती अमेरिकी अधिकारीले बुधबार राति अमेरिकी समयअनुसार भनेका छन्।
आक्रमणसम्बन्धी समाचारपछि तेलको मूल्य बढेको छ। अन्तर्राष्ट्रिय बेन्चमार्क ब्रेन्ट क्रुड करिब चार प्रतिशतले बढेर प्रतिब्यारेल करिब ९७.८ अमेरिकी डलर पुगेको छ।
इरानमा बिहीबार बिहान भएका यी आक्रमण यसै साताको दोस्रो घटना हुन्। सोमबार अमेरिकाले इरान वरपरका पानीमा क्षेप्यास्त्र प्रक्षेपण स्थल र बारुदी सुरुङ राख्दै गरेका डुंगाहरूलाई लक्षित गरी आक्रमण गरेको बताएको थियो।
तेहरान र वासिङ्टनले अप्रिल थालनीमा मध्यस्थतामा भएको युद्धविरामलाई औपचारिक बनाउन स्थायी सम्झौता गर्ने प्रयास गरिरहेका छन्।
इरानी सञ्चारमाध्यमहरूले बन्दर अब्बास नजिकै तीनवटा विस्फोटको आवाज सुनिएको रिपोर्ट गरेपछि नयाँ आक्रमणको पुष्टि भएको हो। सो क्षेत्रमा इरानी सैन्य आधारशिविर पनि रहेका छन्। आक्रमणपछि केही मिनेटसम्म वायु रक्षा प्रणाली सक्रिय भएको बताइएको छ।
इरानको इस्लामिक रिभोलुसनरी गार्ड कोर (आईआरजीसी) ले आक्रमणको जवाफस्वरूप अमेरिकी एयरबेसमा आक्रमण गरेको दाबी गरेको छ। तर कुन अमेरिकी बेसमा आक्रमण गरिएको हो भन्ने स्पष्ट गरिएको छैन। नजिकैको कुवेतले भने आफ्नो सेनाले शत्रुतापूर्ण क्षेप्यास्त्र र ड्रोन आक्रमण रोकिरहेको जनाएको छ।
तेहरान र वासिङ्टन दुवैतर्फ पछिल्ला दिनमा सम्झौतासम्बन्धी प्रगतिबारे विरोधाभासी सन्देशहरू आएका छन्। इरानका कठोरपन्थी पक्षले कुनै पनि सम्झौतामा सहमति नजनाउने दबाब दिइरहेका छन् भने वासिङ्टनमा पनि प्रगतिको स्पष्ट संकेत छैन।
इरानी सरकारी सञ्चारमाध्यमले बुधबार एक अनौपचारिक सम्झौताको मस्यौदा प्राप्त भएको दाबी गरेका छन्, जसअनुसार इरानले एक महिनाभित्र होर्मुज जलक्षेत्र पूर्ण रूपमा व्यापारिक जहाजका लागि खोल्नेछ। त्यसको बदलामा अमेरिकाले समुद्री नाकाबन्दी हटाउने र आफ्ना सैन्य बलहरू इरान वरपरबाट फिर्ता गर्ने उल्लेख गरिएको छ।
अमेरिकी अधिकारीहरूले यी रिपोर्टहरू वास्तविक नभएको भन्दै अस्वीकार गरेका छन्। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले केही समयअघिसम्म सम्झौता हुनेमा विश्वास व्यक्त गरेका थिए। उनले अहिले वासिङ्टन इरानको मागप्रति असन्तुष्ट रहेको संकेत दिएका छन्।
‘उनीहरू अझै त्यहाँ पुगेका छैनन्, हामी सन्तुष्ट छैनौँ, तर हुनेछौँ”, ट्रम्पले भने, ‘उनीहरू कमजोर अवस्थाबाट वार्ता गरिरहेका छन्, तर हेर्छौँ के हुन्छ। सायद हामी फर्केर काम पूरा गर्छौँ, सायद गर्दैनौँ।’
ट्रम्पले अमेरिकाले प्रतिबन्ध खुकुलो पार्ने वा कतारमा राखिएको करिब २४ अर्ब डलर बराबरको इरानी तेल आम्दानी फुकुवा गर्ने सम्भावना अस्वीकार गरेका छन्। ‘हामी प्रतिबन्ध खुकुलो पार्ने वा पैसा दिने कुरा गरिरहेका छैनौँ’, उनले भने।
यसैबीच, अमेरिकी ट्रेजरीले पर्सियन गल्फ स्ट्रेट अथोरिटीमाथि प्रतिबन्ध लगाएको छ। यो संस्था इरानले जलमार्ग व्यवस्थापन र कर संकलनका लागि बनाएको हो।
ट्रम्पले पश्चिम एसियाका साझेदारहरूद्वारा इजरायललाई मान्यता दिने विषयलाई पनि इरानसँगको सम्झौतासँग जोड्न थालेका छन्। आगामी नोभेम्बरको मध्यावधि चुनावअघि यो विषयले घरेलु राजनीतिक दबाब पनि बढाएको छ।
दक्षिणी इरानमा पुनः सुरु भएका आक्रमणहरू इजरायलले दक्षिणी लेबनानमा हिज्बुल्लाहविरुद्ध गरेको नयाँ सैन्य कारबाहीसँग पनि मेल खाएका छन्। इरानले कुनै पनि दीर्घकालीन सम्झौतामा लेबनानलाई पनि समेटिनुपर्ने बताउँदै आएको छ।
