हिमाल प्रेस 
काठमाडौँ- नेपालमा प्रत्यक्ष वैदेशिक लगानी (एफडीआई) प्रतिबद्धता चालु आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को पहिलो महिना साउनमा अघिल्लो महिनाको तुलनामा ६६.५७ प्रतिशतले घटेको छ। साउनमा तीन अर्ब ७७ करोड रुपैयाँ बराबरको एफडीआई प्रतिबद्धता आएको छ, जबकि अघिल्लो महिना १० अर्ब ३८ करोड रुपैयाँ बराबरको प्रतिबद्धता आएको थियो।
उद्योग विभागका अनुसार चालु आर्थिक वर्षको पहिलो महिना साउन (मध्य जुलाईदेखि मध्य अगस्टसम्म) मा एक सय ९१ वटा एफडीआई परियोजना स्वीकृत भएका छन्। तीमध्ये १८७ परियोजना स्वचालित प्रक्रियामार्फत स्वीकृत भएका छन्, जसमा तीन अर्ब ४७ करोड रुपैयाँ बराबरको लगानी प्रतिबद्धता छ।
बाँकी चार परियोजनाका लागि नियमित प्रक्रियामार्फत २९ करोड ९४ लाख रुपैयाँ बराबरको लगानी प्रतिबद्धता स्वीकृत भएको छ।
अघिल्लो महिना २०२ परियोजनाका लागि १० अर्ब ३८ करोड रुपैयाँ बराबरको एफडीआई प्रतिबद्धता आएको थियो। त्यस्तै आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा एक हजार एक सय १६ परियोजनामार्फत कुल ५८ अर्ब रुपैयाँ बराबरको एफडीआई प्रतिबद्धता प्राप्त भएको थियो।
चालु आर्थिक वर्षको पहिलो महिनामा स्वीकृत परियोजनाहरूले एक हजार सात सय ७३ जनालाई रोजगारी दिने प्रतिबद्धता जनाएका छन्।
एफडीआई स्वीकृतिबाहेक विभागले सेयर खरिद सम्झौता/सेयर सदस्यता सम्झौता (एसपीए/एसएसए) अन्तर्गत २५ करोड ४० लाख रुपैयाँ बराबरका तीन परियोजनालाई पनि स्वीकृति दिएको छ। सोही अवधिमा आठवटा प्रविधि हस्तान्तरण सम्झौता (टीटीए) स्वीकृत भएका छन्।
तथ्यांकअनुसार चालु आर्थिक वर्षको पहिलो महिनामा स्वचालित प्रक्रियामार्फत एफडीआई स्वीकृत हुने परियोजनाको संख्या अत्यधिक रहेको छ। सरकारले साना विदेशी लगानीलाई सहज बनाउन योग्य लगानीकर्ताले परम्परागत स्वीकृति प्रक्रियामा जानु नपर्ने गरी स्वचालित प्रक्रियालाई प्रोत्साहन गर्दै आएको छ।
परियोजनाको संख्याका आधारमा सूचना तथा सञ्चार प्रविधि (आईसीटी) क्षेत्रले सबैभन्दा ठूलो हिस्सा ओगटेको छ। पहिलो महिनामा स्वीकृत एक सय ९१ परियोजनामध्ये एक सय २८ वटा अर्थात् करिब दुईतिहाई परियोजना आईसीटीसँग सम्बन्धित छन्। तर यो क्षेत्रले कुल ५६ करोड ९८ लाख ३० हजार रुपैयाँ बराबरको एफडीआई प्रतिबद्धता मात्र प्राप्त गरेको छ, जुन कुल प्रतिबद्धताको करिब १५ प्रतिशत हो।
उद्योगका विभिन्न क्षेत्रमध्ये पर्यटनले सबैभन्दा बढी एफडीआई प्रतिबद्धता प्राप्त गरेको छ। सरकारले पर्यटनसँग सम्बन्धित ३३ वटा परियोजना स्वीकृत गरेको छ, जसमा कुल एक अर्ब ६४ करोड रुपैयाँ बराबरको लगानी प्रतिबद्धता छ। यो महिनाभर प्राप्त कुल एफडीआई प्रतिबद्धताको करिब ४३.४ प्रतिशत हो।
त्यसपछि उत्पादनमूलक क्षेत्र रहेको छ। यस क्षेत्रमा नौवटा परियोजनामार्फत ८४ करोड ३२ लाख रुपैयाँ बराबरको लगानी प्रतिबद्धता आएको छ।
सेवा क्षेत्रमा १९ वटा परियोजना स्वीकृत भएका छन्। ती परियोजनाका लागि कुल ६८ करोड २० लाख रुपैयाँ बराबरको एफडीआई प्रतिबद्धता आएको छ।
त्यस्तै, एउटा ऊर्जा परियोजनामा दुई करोड रुपैयाँ र एउटा कृषि तथा वनमा आधारित परियोजनामा थप दुई करोड रुपैयाँ बराबरको विदेशी लगानी प्रतिबद्धता आएको विभागले जनाएको छ।
